De landelijke zorgkoepels ActiZ, VGN, NFU en de Nederlandse ggz stuurden een uitgebreide brief naar de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en de Tweede Kamer. In die brief leggen zij 23 belangrijke vragen voor over de inzet van ZZP’ers in de zorg en over de manier waarop bestaande regels worden toegepast. Daarmee willen zij opnieuw aandacht vragen voor de positie van zelfstandig werkende zorgtalenten in de zorgsector.
Waarom deze brief?
De politiek bevestigde de afgelopen jaren meerdere keren dat zorgorganisaties ZZP’ers kunnen en mogen inzetten. Toch groeit in de praktijk de onzekerheid. De Belastingdienst kijkt namelijk steeds kritischer naar mogelijke schijnzelfstandigheid, waardoor zorginstellingen en zorgtalenten vaker twijfelen over wat wél en niet mag.
Daarnaast loopt de spanning verder op. De sector verwacht een tekort van 265.000 zorgmedewerkers in 2034. Daarom benadrukken de koepels dat de sector flexibiliteit hard nodig heeft. Zij vragen dus niet om nieuwe wetgeving, maar vooral om duidelijkheid over de manier waarop regels nu worden beoordeeld.
Onduidelijke beoordeling
In de bijlage bij de brief leggen de koepels uit dat zij zich zorgen maken over de manier waarop de Belastingdienst beoordeelt of zorgtalenten als ZZP’er mogen werken. Volgens hen:
- trekt de Belastingdienst soms conclusies zonder per opdracht onderzoek te doen;
- past de dienst bevindingen uit een klein aantal casussen breed toe binnen hele organisaties;
- ontstaan signalen dat de Belastingdienst inzet van ZZP’ers in de zorg vrijwel onmogelijk maakt.
De koepels stellen daarom één centrale vraag aan de minister: Is dit werkelijk hoe het beoordelingsproces hoort te verlopen, en sluit dit aan bij de bedoeling van de wet?
De 23 vragen
De vragen zijn gebaseerd op wetgeving, toezeggingen van ministers en uitspraken van rechters. De koepels verdelen ze in vier thema’s.
Beoordeling door de Belastingdienst
- Waarom geeft de Belastingdienst regelmatig al een oordeel over schijnzelfstandigheid zonder eerst per opdracht onderzoek te doen?
- Waarom gebruikt de Belastingdienst een beoordeling van een paar ZZP’ers om alle ZZP’ers binnen een organisatie op af te rekenen?
Kosten van flexibele inzet
- Kunnen ministeries bevestigen dat de extra kosten in de zorgtarieven thuishoren, omdat uitzenden en detachering veel duurder is?
- Kan de minister een tijdelijke btw-vrijstelling invoeren voor het uitlenen van medewerkers tussen zorginstellingen?
Ondernemerschap van zorgtalenten
- Kan de minister bevestigen dat een hoger uurtarief juist een signaal van zelfstandigheid is;
- Mag een zorgtalent die onderhandelt en opdrachten soms weigert, worden gezien als ZZP’er?
- Erkent de minister dat werken voor meerdere opdrachtgevers en korte opdrachten juist hoort bij ondernemerschap?
- Is het kunnen inzetten van een bevoegde vervanger een duidelijke aanwijzing dat iemand niet in loondienst werkt?
- Erkent de minister dat ZZP’ers in de zorg vaak zelf financieel aansprakelijk zijn voor fouten, wat typisch is voor ondernemers?
- Volgt de VBAR de lijn van de rechter als het gaat over ondernemerschap, of wordt er een strengere toets ingevoerd
Professionele autonomie in de zorg
- Klopt het dat arbeidsrelaties in de zorg gewoon volgens de normale arbeids- en fiscale regels moeten worden beoordeeld?
- Kan een zorgtalent, ook intramuraal, op basis van ondernemerschap gewoon als zzp’er werken?
- Erkent de minister dat de Wkkgz een belangrijk onderdeel is bij het beoordelen van de arbeidsrelatie?
- Bevestigt de minister (opnieuw) dat de Wkkgz ruimte biedt om als onderaannemer te werken, zolang je meerdere opdrachtgevers hebt?
- Klopt het dat solistisch werkende zorgtalenten onder eigen verantwoordelijkheid werken, wat juist géén dienstverband is?
- Kan de minister bevestigen dat de zorgtalent altijd een eigen professionele verantwoordelijkheid houdt?
- Erkent de minister dat die eigen verantwoordelijkheid betekent dat er geen werkgeversgezag is?
- Kan de minister bevestigen dat zorginstellingen wettelijk niet mogen ingrijpen in de professionele standaard van het zorgtalent?
- Bevestigt de minister dat de professionele standaard overal in de zorg geldt, duidelijk vastligt, leidt tot goede zorg én iets anders is dan gezag?
- Klopt het dat het voorafniet mogelijk is om te zeggen wanneer er schijnzelfstandigheid is, en dat dit standpunt onveranderd is?
- Kan de minister bevestigen dat generieke protocollen (hygiëne, veiligheid) géén werkgeversgezag vormen?
- Erkent de minister dat de casus in de memorie van toelichting onvolledig is omdat de zorgwetgeving ontbreekt?
- Klopt het dat extern ondernemerschap altijd moet worden meegewogen, en dat de Vbar dus niet mag doen alsof dat niet relevant is?
Nieuwe fase in het debat
Deze brief markeert een nieuw moment in de discussie over ZZP-inzet in de zorg. Waar eerdere discussies sterk leunden op opinies van vakbonden en bestuurders, presenteren de zorgkoepels nu een overzicht dat vooral rust op wetgeving en rechtspraak. Daardoor ontstaat een helder signaal: de sector heeft dringend behoefte aan duidelijke en eenduidige kaders voor het inzetten van ZZP’ers. De minister en de Tweede Kamer zijn nu aan zet.
PuurZorg
Inmiddels hebben we 18 jaar ervaring in flexibele arbeid binnen de zorgsector. Wij zien en merken ook in deze tijd de doorlopende grote vraag naar inzet van flexibel personeel. Wij denken hierbij mee in ZZP-oplossingen rekening houdend met de richtlijnen vanuit het Fiscaal Kompas & uiteraard gericht op het specifieke beleid van de desbetreffende zorgorganisatie. PuurZorg biedt ook de mogelijkheid om in loondienst flexibel te werken, door het werken op uitzendbasis mogelijk te maken. Wat ook voor de zorgorganisaties andere mogelijkheden biedt.
We zijn zeer ambitieus en leergierig op het gebied van ontwikkeling en verdieping in wet- en regelgeving. PuurZorg is samenwerkingspartner van verschillende stakeholders in de branche, brengt regelmatig een bezoek aan de ministeries, heeft verschillende gesprekken gevoerd met De Belastingdienst, houdt kamerbrieven en wetsvoorstellen nauwlettend in de gaten en wordt regelmatig door verschillende media gevraagd om een visie op verschillende vraagstukken.
Mocht je meer informatie willen over bovenstaand onderwerp, neem dan contact met ons op.
De zorgsector heeft dringend behoefte aan duidelijke en eenduidige kaders voor het inzetten van ZZP’ers.






